Το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής προχώρησαν στην υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας, με κοινό στόχο την ενίσχυση της επιστημονικής έρευνας, της εκπαίδευσης και της εφαρμογής σύγχρονων μεθόδων για τη μελέτη, τη συντήρηση και την ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς. Το Μνημόνιο υπέγραψαν ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Καθηγητής Παναγιώτης Ε. Καλδής και η Διευθύντρια του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς, κα Αλεξάνδρα Ράπτη.
Η συνεργασία θα αναπτυχθεί μέσω του Ερευνητικού Εργαστηρίου «Εργαστήριο Μελέτης και Συντήρησης Αρχαίων και Νεότερων Πολιτιστικών Αγαθών» (Laboratory for the Study & Conservation of Ancient and Modern Cultural Properties – CULTLAB) του Τμήματος Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης της Σχολής Εφαρμοσμένων Τεχνών και Πολιτισμού.
Ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Καθηγητής Παναγιώτης Ε. Καλδής, σημείωσε: «Η προστασία και η ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς αποτελούν ευθύνη όλων μας και προϋποθέτουν συνέργειες που βασίζονται σε ισχυρό επιστημονικό υπόβαθρο, προκειμένου να έχουν ουσιαστικό αποτύπωμα στην κοινωνία και τον πολιτισμό. Το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής διαθέτει την ακαδημαϊκή γνώση και την ερευνητική εξειδίκευση και εκτιμούμε ότι η συνεργασία με το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς θα αποτελέσει μια σημαντική ευκαιρία για την ανάπτυξη διεπιστημονικών συνεργασιών. Μέσα από αυτή τη σύμπραξη, ενισχύουμε τις δυνατότητες των φοιτητών και των ερευνητών μας να συμμετέχουν ενεργά σε δράσεις επιστημονικής τεκμηρίωσης, έρευνας και προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς, αποκτώντας πολύτιμη εμπειρία μέσα από την ενασχόλησή τους με πραγματικές περιπτώσεις μελέτης και συντήρησης πολιτιστικών αγαθών».
Από την πλευρά της, η Διευθύντρια του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς, κα Αλεξάνδρα Ράπτη, ανέφερε: «Για το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς, η προστασία και η ανάδειξη της βιομηχανικής κληρονομιάς βρίσκεται στον πυρήνα της αποστολής του. Μέσα από αυτή τη συνεργασία, η πολύχρονη εμπειρία του Ιδρύματος συναντά την έρευνα και τη δημιουργική ματιά του Πανεπιστημίου. Δημιουργούνται νέες δυνατότητες για την παραγωγή επιστημονικής γνώσης και την εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων και προσεγγίσεων στον τομέα της συντήρησης. Επιπλέον, αυτό που μας χαροποιεί ιδιαίτερα είναι ότι η σύμπραξη αυτή δημιουργεί ευκαιρίες για τους νέους επιστήμονες».
Στο πλαίσιο του Μνημονίου προβλέπονται, μεταξύ άλλων, η προστασία και συντήρηση πολιτιστικών τεκμηρίων, η εκπόνηση ιστορικών μελετών και φυσικοχημικών αναλύσεων υλικών, καθώς και η συμμετοχή φοιτητών, ερευνητών και υποψήφιων διδακτόρων σε προγράμματα που αφορούν τις συλλογές του Πολιτιστικού Ιδρύματος. Στις κοινές δράσεις εντάσσονται επίσης η πρακτική άσκηση φοιτητών, η εκπόνηση πτυχιακών και μεταπτυχιακών εργασιών, η διοργάνωση επιστημονικών και εκπαιδευτικών δράσεων, καθώς και η από κοινού συμμετοχή σε εθνικά και ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην κατάρτιση της νέας γενιάς επιστημόνων. Οι συλλογές και τα τεκμήρια του Πολιτιστικού Ιδρύματος θα αποτελέσουν πεδίο εφαρμογής της θεωρητικής γνώσης, δίνοντας στους φοιτητές και τις φοιτήτριες τη δυνατότητα να αποκτήσουν πολύτιμη πρακτική εμπειρία μέσα από πραγματικές περιπτώσεις μελέτης και συντήρησης πολιτιστικών αγαθών.
Στο επίκεντρο και η βιομηχανική κληρονομιά
Σημαντικό πεδίο της συνεργασίας αποτελεί και η μελέτη και συντήρηση της βιομηχανικής κληρονομιάς. Μηχανήματα, εργαλεία και τεχνολογικός εξοπλισμός που τεκμηριώνουν τη βιομηχανική ιστορία παρουσιάζουν σύνθετες προκλήσεις ως προς τη μελέτη και τη διατήρησή τους, η αντιμετώπιση των οποίων απαιτεί διεπιστημονικές προσεγγίσεις και συστηματική ερευνητική δραστηριότητα.
Η σύμπραξη των δύο φορέων ενισχύει την προστασία και ανάδειξη των συλλογών του Πολιτιστικού Ιδρύματος μέσα από την αξιοποίηση σύγχρονων επιστημονικών μεθόδων και, παράλληλα, δημιουργεί ένα γόνιμο πεδίο εφαρμογής και ανταλλαγής γνώσης.
Στη συνάντηση εργασίας και στην τελετή υπογραφής του Μνημονίου, που πραγματοποιήθηκαν στις 7 Οκτωβρίου 2026, στην Πανεπιστημιούπολη Άλσους Αιγάλεω, συμμετείχαν η Πρόεδρος του Τμήματος Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Στεφανία Χλουβεράκη, η Καθηγήτρια Βασιλική Αργυροπούλου, Διευθύντρια του Ερευνητικού Εργαστηρίου «Μελέτης και Συντήρησης Αρχαίων και Νεότερων Πολιτιστικών Αγαθών» (CULTLAB), καθώς και η Επίκουρη Καθηγήτρια Μαρία Γιαννουλάκη, υπεύθυνη για την πρακτική άσκηση. Τα Μέλη ΔΕΠ Βασιλική Αργυροπούλου και Μαρία Γιαννουλάκη θα έχουν ενεργό συντονιστικό ρόλο στην ανάπτυξη και υλοποίηση των προβλεπόμενων δράσεων του Μνημονίου.
* Αναμνηστική φωτογραφία των συμμετεχόντων στην τελετή υπογραφής του Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς και του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής (Φωτογραφία: Ευτυχία Περιβολάρη)